Hetki Taaborin kirkkaudessa

Kirkkovuosi | 06.08.2017

Arkkipiispa Leon saarna Kristuksen kirkastumisen juhlana 6. elokuuta 2017 Valamossa.

Проповедь на праздник Преображения Господня 6. августа 2017 г. в Спасо-Преображенской церкви Валаамского монастыря.

Kristuksessa rakkaat esipaimenet, hyvät isät, veljet ja sisaret Kristuksessa. Возлюбленные во Христе владыки, дорогие отцы, братья и сёстры во Христе.  

Vietämme Herramme Jeesuksen Kristuksen kirkastumisen juhlaa. Päivä on yksi kahdestatoista kirkkovuoden juhlasta. Siksi kirkkomme liturgisten ohjeiden mukaan emme tänään laula tai lue sunnuntain veisuja.

Мы празднуем Преображение Господа нашего Иисуса Христа – один из двенадцати великих праздников Церкви. Поэтому, в соответствии с уставными предписаниями нашей Церкви, мы не поём и не читаем сегодня воскресных текстов.

Kirkko on viettänyt kirkastusjuhlaa 300-luvulta lähtien. Myös tämä elokuun kuudes päivä oli pakanallinen elonkorjuujuhla, jonka raamatullinen Kristuksen kirkastumisen päivä korvasi. Ehkä tästä sadon juhlasta periytyy se, että tänään siunataan uuden sadon ensimmäisiä hedelmiä, marjoja ja vihanneksia.

Церковь празднует событие Преображения Господня с IV века. В этот день язычниками справлялся праздник сбора урожая, пока евангельское событие Преображения не затмило его.  Как наследие древнего праздника урожая, дошло до нас освящение начатков плодов – первых фруктов, ягод и овощей.

Valaiskoon Jumalansynnyttäjän rukouksien tähden meitäkin, syntisiä, ikuinen valkeutesi. Kunnia olkoon Sinulle, Valkeudenantaja.

”Да, воссияет и нам, грешным, свет твой присносущный, молитвами Богородицы. Светодавче, слава Тебе!.

Juhlan troparissa kysymys ei ole mistään symbolisesta tai vain hengellisestä valkeudesta vaan kaikesta siitä, mikä tekee elämästä kiitoksen arvoista.

Тропарь праздника не говорит о чём-то символическом или только лишь о духовном свете, но обо всём, что делает жизнь достойной благодарения.

Kirkastumisen valo on tarkoitettu koko elämän muuttamiseksi. Teidän tulee uudistua mieleltänne ja hengeltänne ja pukea yllenne uusi ihminen, joka on luotu sellaiseksi kuin Jumala tahtoo, elämään oikeuden ja totuuden mukaista, pyhää elämää” (Ef. 4: 2324), sanoo tästä uudistumisesta apostoli Paavali.

Свет Преображения изменяет всю жизнь. Обновиться духом ума вашего и облечься в нового человека, созданного по Богу, в праведности и святости истины. (Eф. 4: 23–24), - говорит об этом обновлении апостол Павел.

Juhlan ehtoopalveluksessa luettiin parimiatekstinä Vanhan testamentin kirkastustapahtuma: Sitten Mooses nousi vuorelle, ja vuori peittyi pilveen. Herran kirkkaus laskeutui Siinainvuorelle (2. Moos. 24: 1516).

На вечерни читался текст паремии о ветхозаветном преображении: И взошел Моисей на гору, и покрыло облако гору, и слава Господня осенила гору Синай. (Исх. 24: 15–16).

Profeetta Mooses oli läsnä myös Uuden testamentin kirkastusjuhlassa Taaborin vuorella. Siinainvuorelle Mooseksen ylle laskeutunut kirkkaus oli tänään koetun Taaborin kirkkauden ennusmerkki.

Пророк Моисей присутствовал при новозаветном Преображении на горе Фавор. Сияние славы, причастным которому стал Моисей на горе Синай, стало прообразом сияния славы на Фаворе.

Tästä profeettojen todistuksesta puhuu meille päivän epistolateksti: He ovat ennustaneet ja puhuneet teidän osaksenne tulevasta armosta ja tutkineet, mihin ja millaiseen aikaan heissä vaikuttava Kristuksen Henki viittasi todistaessaan Kristuksen kärsimyksistä ja niitä seuraavasta kirkkaudesta (1. Piet 1:1011).

Об этом свидетельстве пророков говорит и праздничное апостольское чтение: К сему-то спасению относились изыскания и исследования пророков, которые предсказывали о назначенной вам благодати, исследуя, на которое и на какое время указывал сущий в них Дух Христов, когда Он предвозвещал Христовы страдания и последующую за ними славу. (1. Петр. 1:10–11).

Näin myös juhlan ehtoopalveluksen stikiirat alkavat sanoin Oi Herra, Sinun kirkastuessasi ristinkärsimyksiesi edellä”.

Ему вторят стихиры на Вечерне, начинающиеся словами: Прежде Креста Твоего, Господи, гора небеси подобящися: и облак яко сень протязашеся, Тебе преобразующуся”.

Mooses ja Elia keskustelivat Taaborin vuorella Jeesuksen kanssa. Pietari halusi rakentaa kolme majaa vuorelle, mutta sitä Jeesus ei halunnut.

На Фаворе Моисей и Илия беседовали со Христом. Пётр желал поставить три хижины на горе, но Иисус воспротивился тому.

Myös me koemme kirkastuspäivänä vain aavistuksen sen taivaan kodin kirkkaudesta, johon kerran täältä lähdemme.

В день Преображения и мы ощущаем лишь отблеск той славы, в которою облечёмся, оставив дольнее.

Vietämme tänään Valamon luostarin pääkirkon temppelijuhlaa. Tänä vuonna juhlasta tekee erityisen myös se, että siihen liittyy igumenimme Sergein juhla, jota ovat saapuneet läsnäolollaan kunnioittamaan piispa- ja luostarivieraat naapurikirkostamme.

Сегодня мы празднуем и престольный праздник главной церкви Валаамского монастыря. В этом году событие это особенно ещё тем, что с ним связан и праздник нашего игумена Сергия, чествовать которого собрались представители епископата и монашества соседней с нами церкви.

Samalla kun onnittelemme isä Sergeitä kuluneista 20 vuodesta tämän pyhän luostarin johtajana on meidän kaikkien hyvä muistaa, miten tämä juhlahetki Taaborin kirkkaudessa ei ole maan päällä asuessamme pysyvää vaan katoavaa kunniaa.

Когда мы поздравляем отца Сергия с двадцатилетием его игуменства, нам хорошо помнить, что этот праздничный момент фаворской славы не является для нас, живущих в мире этом, постоянным, но преходящим.

Kirkastusjuhlan ja Taaborin valkeuden merkitys idän ortodoksiselle kirkolle on joskus ymmärretty väärin. Taaborin kirkkaus Uudessa testamentissa ja Mooseksen kohtaaminen Herran kanssa Siinainvuorella Vanhassa testamentissa on samaa salaisuutta. Vuori peittyi pilveen. Herran kirkkaus laskeutui Siinainvuorelle (2. Moos. 24:1516).

Значение праздника Преображения Господня и фаворского света для Православной церкви не всегда понималось правильно. Фаворская слава в Новом Завете и встреча Моисея с Богом на горе Синай в Ветхом Завете составляют единую тайну: И взошел Моисей на гору, и покрыло облако гору, и слава Господня осенила гору Синай” (Исх. 24:15–16).

Kirkastusjuhla on eskatologinen, maailman loppua ennustava tapahtuma. Siitä kertoo aamupalveluksen kanoni: Sinä säteilit Taaborilla sanomatonta jumalallista kirkkautta osoittaaksesi apostoleille sekä Moosekselle ja Elialle sanomattoman toisen tulemisesi, jolloin Sinä seisot jumaloituneiden keskellä korkeimpana Jumalana. Sen tähden me kaikki suuresti ylistämme Sinua, oi Kristus (9. veisun ensimmäinen tropari).

Праздник Преображения исполнен эсхатологического содержания, предваряя конец света. Об этом повествует канон утрени: Да Твое покажеши яве неизреченное второе снитие, яко да Вышний Бог явишася, стоя посреде богов, апостол на Фаворе, Моисея же и Илию, неизреченно осиял еси. Темже вси Тя, Христе, величаем” (1-й тропарь 9-й песни).

Me voimme kokea ja nähdä Jumalan kirkkauden tässä elämässä vain osittain. Samat kolme opetuslasta, Pietari, Jaakob ja Johannes, jotka olivat Vapahtajan mukana tänään Taaborin vuorella, ovat hänen kanssaan myös ennen Via Dolorosaa Getsemanen puutarhassa.

В этой жизни мы можем видеть славу Божию и быть ей причастными лишь отчасти. Те же ученики Господа: Пётр, Иаков и Иоанн, что были с Ним сегодня на Фаворе, были с Ним и в Гефсиманском саду, накануне Его Крестного пути.

Sillä, katso, ristin kautta ilo tuli kaikkeen maailmaan. Näin laulamme jokaisessa sunnuntaivigiliassa.

”Се бо, прииде Крестом радость всему миру”, - как мы поём на каждом воскресном Всенощном бдении.

Ilo ristin kautta on osa sitä uskonmysteerin antinomiaa, josta apostoli Paavali kirjoittaa Korintin kristityille: Meitä kohdellaan tuntemattomina, mutta me olemme liiankin tunnettuja. Olemme lähellä kuolemaa mutta silti elossa, pahoinpideltyjä mutta yhä hengissä, murheellisia mutta aina iloisia. Olemme köyhiä, mutta teemme monia rikkaiksi; meillä ei ole mitään, mutta omistamme kaiken (2. Kor. 6:910).

Радость через Крест – это то противоречие веры, о котором апостол Павел пишет христианам Коринфа: мы неизвестны, но нас узнают; нас почитают умершими, но вот, мы живы; нас наказывают, но мы не умираем; нас огорчают, а мы всегда радуемся; мы нищи, но многих обогащаем; мы ничего не имеем, но всем обладаем. (2. Koр. 6:9–10).

Korkeasti siunatut esipaimenet, korkea-arvoinen luostarin johtaja arkkimandriitta Sergei, isät, veljet ja sisaret Kristuksessa.

Преосвященнейшие владыки, Ваше Высокопреподобие, настоятель обители сей архимандрит Сергий, отцы, братья и сёстры во Христе.

Haluan tervehtiä teitä näillä sanoilla. Toivotan kaikille siunattua kirkastuspäivää, kesäkauden toista Vapahtajan juhlaa.

Хочу приветствовать вас этими словами. Желаю всем вам благословенного праздника Преображения Господа нашего Иисуса Христа, летнего «Второго Спаса».

Samalla kun kiitän kaikkia teitä yhteisistä rukouksista haluan muistaa tämän pyhän luostarin johtajaa tavalla, joka vain hyvin harvoissa tapauksissa suodaan papiston jäsenelle.

Благодаря всех вас за совместную молитву, я хотел бы вынести настоятелю этой обители благодарность, которой редко сподобляются представители духовенства.

Pyhän Karitsan ritarikunnan suurmestarina olen suonut teille arkkimandriitta Sergei tunnustukseksi toiminnastanne Suomen ortodoksisen arkkipiispakunnan hyväksi Pyhän Karitsan ritarikunnan komentajamerkin.

”В качестве Великого Мастера Ордена Святого Агнца награждаю Вас, архимандрит Сергий, командорским знаком Святого Агнца, за труды во благо Финляндской Православной Архиепископии.